Đặt banner 324 x 100

Lạm dụng thuốc khiến bệnh viêm gan B trầm trọng hơn


Hiện nay, cùng với sự phát triển của rất nhiều loại thuốc trên thị trường thì việc sử dụng thuốc đúng liều, đúng lượng là khá khó khăn với bệnh nhân. Thuốc sau khi đưa vào cơ thể phần lớn là được chuyển hóa qua gan, chờ gan xử lý. Với người viêm gan B, việc sử dụng thuốc một cách bừa bãi, tràn lan có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm, khiến bệnh trở nên trầm trọng hơn.
Khi người bệnh sử dụng thuốc, gánh nặng hoạt động của gan sẽ gia tăng do gan là cơ quan trao đổi chất và đópng vai trò phân hủy biến đổi thuốc. Ở các bệnh nhân viêm gan B , dù ít hay nhiều thì gan cũng đã bị tổn thương, nếu người bệnh dùng thuốc một cách bừa bãi sẽ làm cho các tổn thương ấy trở nên nghiêm trọng hơn.
Tại sao sử dụng thuốc gây hại cho gan?
Bản thân thuốc là chất độc hại đối với gan, nhất là khi sử dụng liều cao dẫn đến nguy cơ ngộ độc xảy ra càng cao. Mặc dù, lúc khởi điểm dùng thuốc, ta thường không có biểu hiện dị ứng quá mẫn nhưng những lần sau sử dụng lại thuốc với liều lượng tương tự thì gan sẽ bị tổn thương. Tuy nhiên, khi sử dụng với liều thấp hơn thì gan lại không bị ảnh hưởng. Vì gan là cơ quan chuyển hóa, xử lý và đào thải chất độc ra bên ngoài cơ thể, khi uống nhiều thuốc với hàm lượng khác nhau, cơ thể không đào thải được hết mà sẽ tích tụ tại gan, khiến gan phải làm việc nhiều hơn mức bình thường, lâu dần dẫn đến chức năng gan suy giảm, không còn hoạt động đào thải độc tố tốt như trước nữa. Và đương nhiên chất độc không đào thải được sẽ tích tụ tại gan. 
Thực tế chứng minh rằng, khi sử dụng tetracyclin - một loại thuốc có thể làm ức chế tổng hợp chất protein của vi khuẩn, cũng có khả năng ức chế tổng hợp chất protein của ty lạp thể tế bào gan; do ty lạp thể tế bào gan và vi khuẩn có nhiều điểm giống nhau. Nếu sử dụng thuốc với liều thông thuờng thì sẽ không thấy rõ được những ảnh hưởng nhưng khi dùng với liều cao hay tiêm tĩnh mạch thì nồng độ thuốc tăng cao trong bào tương của tế bào gan đủ để ức chế tổng hợp các protein, gây sự thoái hóa mỡ trong tế bào gan, dẫn đến tình trạng suy gan.
Trong các trường hợp thuốc ít độc hay không độc thì chất chuyển hóa cũng có thể có ảnh hưởng đến gan vì chất chuyển hóa sẽ trực tiếp gây độc cho gan, đặc biệt là khi có thêm các chất thúc đẩy hoạt động của cytochrom P450 có vai trò quan trọng trong chuyển hóa thuốc. Cytochrom P450 góp phần cấu tạo màng trong ty thể hay mạng lưới nội chất của tế bào gan; nơi chuyển hóa hàng ngàn nội độc tố, ngoại độc tố, thuốc và những phân tử không cần thiết khác có thể có hại cho gan. Bình thường chất chuyển hóa ít hoặc không độc, không ảnh hưởng trực tiếp đến gan nhưng nếu chúng liên kết với các thành phần của tế bào gan như: axít nucleic, protein, lipid không bão hòa thì có thể làm thay đổi cấu trúc tế bào gan hoặc các hoạt động chức năng tế bào gan dẫn đến tình trạng suy giảm hay hoại tử tế bào gan.
Thực tế có trường hợp biến đổi trở thành hapten dễ gây viêm gan dị ứng. Hapten còn được gọi bán kháng nguyên, đây là một kháng nguyên không toàn năng có trọng lượng phân tử thấp, không có tính sinh miễn dịch nhưng có tính đặc hiệu kháng nguyên; khi hapten được gắn với một chất protein sẽ tạo thành một phức hợp thì phức hợp này có tính sinh miễn dịch; trong thực nghiệm nếu chỉ đưa hapten vào cơ thể thì bản thân hapten không tạo ra đáp ứng nhưng khi được liên kết cộng hợp với protein sẽ tạo ra kháng thể phản ứng ngay cả với hapten và cộng hợp protein đó. Khi sử dụng thuốc lần sau sẽ có sự tái phát gây nguy hiểm.
Có rất nhiều mức độ tổn thương gan do tác dụng phụ của thuốc. Nhiều thử nghiệm lâm sàng cho thấy rằng, có nhiều tổn thương gan do thuốc điều trị gây ra. Trong đó, phải kể đến các loại thuốc điều trị lao, thuốc điều trị tiểu đường, thuốc điều trị nấm, nhóm thuốc kháng sinh, nhóm thuốc giảm đau... Có những mối liên quan không chỉ do tương tác thuốc với thuốc mà còn do thuốc với tình trạng bệnh của bệnh nhân. Những bệnh nhân đã mang trong mình bệnh mãn tính thì sẽ dễ bị ngộ độc thuốc hơn bệnh nhân gan bình thường. Bằng chứng cho thấy rằng, có sự tương  tác giữa thuốc và bệnh ở bệnh nhân đồng nhiễm HBV và HIV hay HCV và HIV